Per Steinar Runde

Alder: 71
  RSS

Om Per Steinar

Lækjar i Herøy 1977-2008. Utanom yrket interessert i m.a. sjakk, historie, samfunnsspørsmål og kulturdebatt.

Følgere

VD - debattforum utan debatt

Publisert rundt 2 år siden

Når Vårt Land i hovudsak vil promotere seg sjølv og sine synspunkt, forsvinn alternative røyster og debatten tek slutt. Ei tilleggsforklaring på fråfallet kan vere at forandringane i layouten har vore så store at folk ikkje kjenner seg att på sida.

Lenge trudde eg Vårt Land ønskte eit forum for samfunns- og kulturdebatt, der folk kunne delta på lik linje. Men for kvar omlegging som har blitt gjort, har avisa stramma grepet og gitt sine eigne journalistar, redaktørar, leiarskribentar og faste spaltistar meir plass, til dei no dominerer mest heilt. Dette er personar som er travelt opptekne og i liten grad har tid til å svare på motinnlegg. Derfor er det også nokså nyttelaust å kommentere innlegga deira. På framsida i kveld står m.a. artiklar av følgjande i denne gruppa; tal på kommentarar oppgitt i parentes: Mathisen (1), Gjøsund (1), Jordheim (1), Aalborg (2), Andresen (0), Jøssang (1).

Men mange innlegg skrivne av andre ser heller ikkje ut til å interessere, inspirere eller provosere til å delta i nokon debatt. På framsida har m.a. desse fått plass: Ruset (0), Linstad (0), Hamrin (1), Fjerdingen (0), Nilsen (1), Watti (0), Fretheim (0), Martinsen (0).

Unntaka er Bratsberg (15), Thomassen (11), Sandsmark (8) og Olsen (77). Årsaka er truleg at dei skriv om slikt som er meir kontroversielt eller aktuelt, høvesvis sambuarskap hos teologar, transseksuelle, Sidsel Wold eller terror.

Gjennomgåande er det også nokre få som skriv svært mange kommentarar, same kva diskusjonen dreiar seg om. Somme er sikkert svært kunnskapsrike, og andre trur kanskje dette om seg sjølve.

Den nye plattforma for VD kan også vere ei årsak til at mange har falle av lasset. Søkjefunksjonen er betre, men det visuelle inntrykket er svært blast og lite inspirerande. For mykje forandring skapar framandgjering. Ikkje utan grunn heiter det på engelsk "never change a winning team".

Litt meir fargar og mindre dominans av personar som ikkje har tid eller lyst til å delta i debatt, ville vore eit første steg for å vekkje VD til live igjen som eit godt debattforum.

 

 

Gå til innlegget

Bakvendtland

Publisert over 2 år siden

"Blinde rettleiarar! De siler av myggen, men svelgjer kamelen." (Matt. 23, 24) Samfunnsdebatten er full av paradoks. Her er somme dagsaktuelle, andre alltid aktuelle:

Administrasjon

Politiet blir sentralisert under parolen "nærpolitireformen" og kommunar og fylke slått saman i demokratiets namn, begge delar i strid med fokeviljen.

Statsetatar med sjølvforklarande namn får nye logoar og uforståelege namn til forvirring for kundane, tap for det offentlege og forteneste berre for reklamebyrå og designarar.

Kvar regjering og kunnskapsminister kjem med ny skulereform som stel merksemda og energien til lærarane og gjev mindre tid og læring for elevane.

Media

Aviser og fjernsyn får offentleg støtte for å sikre meiningsmangfaldet, men har aldri tidlegare vore så einsretta, og knapt satsa så mykje på underhaldning og så lite på nøytral informasjon, som no.

Media fortel om falske nyheiter på Facebook og internettsider og meiner dei sjølve står for fakta, men i hovudsak kjem dei berre med meiningar og tolkingar basert på ideologi.

Avisa "Vårt Land" seier ho er kristeleg, men brukar mykje av spalteplassen til å promotere islam, innvandring og gudlause livssyn.

Asyl og innvandring

Gjennom historia har folk hausta heider ved å verne sitt folk og land, men no blir sjølv verbalt forsvar av fedrelandet fordømt som umoralsk i vestlege land.

Asylordninga vart skapt for politiske flyktningar, men har i stor grad blitt ein lygnbasert veg til rike land for mellomklassen i dei fattige.

SSB seier det kjem titals tusen innvandrarar per år til Noreg også resten av dette hundreåret, men påstår likevel at alle etterkomarane blir nordmenn sjølv med kultur, morsmål og fire besteforeldre frå Afrika eller Asia.

Noreg har i to fokerøystingar sagt nei til å bli styrt frå Brussel, men blir no styrt av direktiv derifrå og dommarar i Strasbourg, og stadig meir frå 'Islamabad' med sine bruhovud her i landet.

Trump vann presidentvalet, men vestlege medium pukkar på at eit statsstyre ikkje skal arbeide for landet og innbyggjarane, men for fri innreise for alle utlendingar. Alt anna meiner dei er rasistisk og uttrykk for hat, sjå Urix 07.02.

Islam

Muslimske statar og trusretningar i Midtausten krigar innbyrdes med hundretusenvis av falne, og dei har fordrive millionar av kristne landsmenn, men for NRK ser det ut til å vere verre at israelarane byggjer hus, sidan dét mange gonger har fått hovudoppslaget på tekst-TV.

Muslimsk terror og ideologi har fått feste i Europa, men media/Vårt Land held likevel 'framandfrykt' for farlegaste fienden.

Einkvar med litt kjennskap til islam veit at muslimsk kultur er kvinneundertrykkjande og patriarkalsk, bortsett frå sosialantropologen Mari Norbakk, som skal til Qatar for å skaffe bevis for det motsette til doktorgraden sin om "den muslimske mannen".  

"For i bakvendtland der kan alt gå an, der er de like tøysete og rare alle mann" (Prøysen).

Gå til innlegget

"Men når Menneskesonen kjem, skal han då finne trua på jorda?" Luk. 18.8

I Aldous Huxley sin framtidsroman, "Vidunderlige nye verden", ber ikkje folk lenger til "Gud i himmelen", men til "Ford i vrimmelen".

Ei omskriving av "Fader vår" til vår tid, ville kanskje sett slik ut. Skyteskiva mi er dagens kortsynte ideologi.

"Vår Alles gud, som er på Gaia. Vi held ikkje noko heilagt. Vårt rike er av denne verda. Må vår vilje skje på jorda og i rommet. Gi oss stort utval og lave prisar på mat. Tilgi oss for ikkje å ha støtta seksuelle minoritetar, immigrantar og muslimar sterkare, slik vi òg tilgir terroristar. Freist oss med flyreiser, gode tilbod, underhaldning og allslags nyting. Frels oss frå Trump, høgrepopulistar, rasistar og fascistar. For riket vårt har vi gitt bort, men vi liberale har makta, og det trur vi vil vare i all æve. Amen."

Gå til innlegget

Kvifor er det slik at forsvar av folk og fedreland, som overalt og til alle tider har blitt sett på som aktverdig og viktig, no siste førti åra har blitt gjort til noko vederstyggeleg?

 "Vår tids helter" var tittelen på ei bok eg eingong las. Forfattaren var britisk, men to av dei fem heltane var nordiske, Danmarks Andy Lassen og vår eigen Shetlands-Larsen, begge modige menn som kjempa for sine respektive fedreland under krigen. I dag får ein opp eit heilt anna persongalleri viss ein søkjer på nettet etter "vår tids helter". No er det aldri snakk om dei som vil berge sitt eige folk og land, men heller dei som vil redde resten av verda, slik det går fram av ein skulestil, publisert også av Changemaker:

"Det er de som hjelper dem som virkelig trenger hjelp og gjør en innsats for å bedre verden, som gjør seg fortjent til dette navnet. De menneskene som melder seg inn i humanitære organisasjoner som for eksempel Leger Uten Grenser, for å hjelpe de jordskjelvrammede i byen Bam. De som er med i Norsk Folkehjelp for å rydde miner i Eritrea. De som arbeider med Ebola-epidemier og risikerer å bli smittet og dø sammen med sine pasienter."

Eg har følgt litt med på utdeling av prisar lokalt og nasjonalt. Enten det er "folket" eller eliten som får bestemme, er det sjeldan at dei som blir heidra har gjort noko godt for eige land eller lokalsamfunn. Det er mest alltid humanitær innsats for utlendingar og innvandrarar som blir sett pris på.

Og sjølv når helten faktisk har vore leiar for ei nasjonal, militant opprørsgruppe, blir han omtalt som ein universell fredsengel, slik stortingspresident Thommessen gjorde på Nobel-banketten for OPCW i 2013:

"Hver epoke har behov for sine helter. Heltene er våre forbilder, og speiler våre samfunns mentalitet, våre idealer, våre mål. Akkurat som Nelson Mandela, som på sin helt egen måte, samlet oss til ett folk, et verdensfolk."

Eit verdensfolk er altså idealet og målet for leiaren i Noregs nasjonalforsamling, skal vi ta han på ordet.

 Kvifor er det slik at forsvar av folk og fedreland, som overalt og til alle tider har blitt sett på som aktverdig og viktig, no siste førti åra har blitt gjort til noko vederstyggeleg? Ein treng ikkje gå lenger enn til tredje episode av NRK-serien "Flukt" for å sjå at kritikk av innvandring og multikultur blir kalla hat, medan grense- og hovudlaus innvandringsaksept er uttrykk for det gode og medmenneskelege. Kvifor ropar ein på slikt vis hurra for alle som inviterer kreti og pleti til Noreg og vil dele landet med heile jorda, der ein før alltid forsvarte heim og folk mot framande og inntrengjarar? Ei av årsakene er openbert at denne sjølvdestruktive tenkjemåten forførande nok blir presentert som etisk høgverdig, ja, som uttrykk for den høgste moral. Det blir sagt at menneskerettar og humanitet pliktar oss til slik politikk. Men dei som seier dette overser det faktum at det er følgjene, og ikkje intensjonen (meininga), som avgjer om ei handling er god. Den kulturrelativistiske haldninga, uttrykt i utsegna "det er det same kven som bur her", vil nemleg øydeleggje den vestlege sivilisasjonen, som har formulert og vore relativt åleine om å praktisere individuelle menneskerettar. Skal ein forstå dei slik dette sitatet inneber, vil nemleg nasjonalstatane bukke under. Då står det ingen makt att som kan handheve menneskerettar og andre gode lover. Bak alle ideologiar, også destruktive som kommunismen, nazismen, islamismen og multikulturalismen, står det støtt personar med sterk tru på utopiar. For som regel er vegen til helvete brulagd med gode forsett. Det er berre menneske som er hellig overbeviste om si sak og sin misjon, som glatt avviser all tvil og alle motførestellingar. No kan menneskeskapte tankebaner heldigvis korrigerast og rettast opp, men i mellomtida kan dei ha gjort enorm skade.

Skal ein ta kampen opp mot den slags tankesett, må ein først forstå bakgrunnen for dei. Korleis kom dei til, og kvifor har leiande politikarar og alle større medium no i halvannan generasjon ikkje berre tillate, men også støtta ei framandkulturell innvandring som for alltid vil forandre Vest-Europa. I historisk samanheng er dette heilt eineståande. Kvifor skjer det her og berre her? For å tillate og ofte juble for framandkulturell overtaking av sitt eige land, er unekteleg sært og høgst dysfunksjonelt.

 Ei forståing av nasjonalisme som årsak til Den andre verdskrigen,  er noko av svaret. Men denne tolkinga er feil og snur saka på hovudet, for nasjonalisme inneber ikkje å erobre andre land, men handlar om å byggje, forsvare og tru vel om sitt eige. Tyske nasjonalsosialistar hadde ikkje forsvar som mål, men dels revansje, dels å skaffe seg koloniar i Aust-Europa til erstatning for dei som Tyskland tapte i Første verdskrig. Slikt vert elles kalla imperialisme eller kolonialisme. Det var likevel ikkje samtida som feilaktig knytte det til nasjonalisme, men  ideologisk basert omskriving av historia på 1950-talet, slik Sigurd Skirbekk har vist i boka "Nasjonalstaten. Velferdsstatens grunnlag". Det var tvert om engelsk, norsk og ikkje minst russisk nasjonalisme som gav inspirasjon og siger i  kampen mot nazismen. Alle på min alder veit det. Sjølv i det kommunistiske Sovjetsamveldet snakka dei om "Den store fedrelandskrigen", og same namnet  blir brukt i dagens Russland.

No er det andre folkeslag som aukar, emigrerer og gradvis legg under seg andre folks land. Til oss kjem det folk m.a. frå Pakistan, Somalia, Afghanistan og hundretals andre land. I Tyskland dominerer tyrkarane og i Frankrike folk frå Nord-Afrika. Det er nordmenn og andre europeiske folk som no minkar i tal og fortener vern og eit raudt varselflagg. Då er det meir enn merkeleg at vesteuropearane brukar milliardar på innvandring i staden for å satse på eigne etterkomarar.  Ein slik politikk ville folk frå tidlegare generasjonar ikkje forstått i det heile. Då var kristendommen eit bolverk mot muslimsk ekspansjon. Det var katolikkar på den Pyreneiske halvøya og i Sentral-Europa, og ortodokse i Konstantinopel og på Balkan, som stod for forsvaret. I dag har kristendommen blitt ein skugge av seg sjølv, kritisert av kulturradikale til å teie og tole, og delvis overteken av folk som trur på utopiar eller driv med dialog og religiøst samrøre.

 Vestleg kultur byggjer, sant nok, på kristendom, men vestlege intellektuelle har lenge sverma for andre religionar og ideologiar. Kaj Skagen, kommentator i Dag og Tid, spurde for eit år sidan: "Korleis skal ein kultur som ikkje trur på seg sjølv kunna overtyda andre om at han er verd å tru på?" Han viste til at frå 1970-åra har hovudstraumen av dei intellektuelle avvist vår eigen vestlege kultur og idealisert kulturen i den tredje verda. Eksempel på dette er Jan Myrdal, som meinte europeisk kultur stod for undertrykking, tortur og krig, og Jean-Paul Sartre, som likestilte gresk antikk, kristendom og den franske revolusjonen med nazismen og hevda at europeiske verdiar var tilsøla av blod frå kolonitida. Skagen nemnde også Jens Bjørneboes "Stillheten", der menneskeleg vondskap indirekte vert framstilt som ein særleg europeisk eigenskap. Endå lenger gjekk Bjørneboe i "Kruttårnet", der han skreiv dette om kristendommen:

"Ingen religion, ingen impuls i hele verdenshistorien har i så høy grad muliggjort Satans herredømme over jorden som de små, fire evangelier har gjort. 'Kristi lære' har minimum 300 millioner døde som frukt. Aldri har verden sett en slik inkarnasjon av det onde som den kristne Kirke”.

Både "Kruttårnet" og "Stillheten" høyrer til i trilogien "Bestialitetens historie", som blir rekna som hovudverket hans og "plasserte han i tetsjiktet i europeisk litteratur", i følgje Den norske bokklubben.

Skagen skriv at frå europeiske intellektuelle rann dette anti-europeiske sjølvbildet inn i den allmenne kulturen og kan i dag lesast ut av kvar ei dagsavis og annakvar skulebok. Denne sjølvforståinga ligg også til grunn for asyl- og immigrasjonspolitikken og i trongen til å forklare den mest valdelege terror med europeiske overgrep frå førre hundreåret. Dei tidlegare felleskulturane, kristendom og nasjonalkjensle, som samla nasjonen og gav menneska motiv for liv og arbeid, er no lagra på museum og bibliotek, meiner han. Vi har berre menneskerettane att, men ingen djupare kultur til å grunngje dei for oss sjølve eller andre. Han avsluttar med denne salva:

 "No skal vi altså integrera brennande truskulturar i ein innhaldslaus toleransekultur, som ikkje trur på andre verdiar enn sin eigen sjølvkritikk, toleransen av det framande og eit behageleg liv."

Denne vedvarande krinsinga om eigne misgjerningar, som franske Pascal Bruckner beskriv i boka "Botferdighetens tyranni", er bakgrunnen for antinasjonalismen i Europa og sverminga for alt ikkje-europeisk. Det har sin pris: ”Selvfølgelig dresserer man ikke ustraffet hele generasjoner til selvpisking” seier Bruckner, og held fram: "Det er blitt europeernes egenpåførte vei til selvmordet".

 

Gå til innlegget

Følelse og forstand

Publisert over 2 år siden

Verdidebatt og Facebook fløymer no før jul over av innlegg skrivne med stor patos og liten forstand. Skulle Noreg blitt styrt etter slike ustabile følelsar, hadde det gått oss ille. Eg postar difor eit innlegg som tidlegare har stått på document.no som motsvar til all svadaen, men debatt med politiske moralistar vil eg ikkje ta del i.

"Den som ikkje er radikal i sin ungdom, har ikkje hjarte(lag)"

Kjensler er viktige. Dei set farge på livet og bestemmer forholdet vårt til andre menneske. Sterke kjensler og stor idealisme pregar ofte ungdomstida. Slikt skal ein ikkje forakte, for "høgre enn ungdoms draum når ikkje manndoms verk". I 20-åra var eg sjølv sterkt engasjert av Erik Dammans bodskap om enklare livsstil og økonomisk utjamning nasjonalt og internasjonalt. Svoltkatastrofen i Nigeria gjorde også eit varig inntrykk, sjølv på oss som berre såg bilda frå Biafra. Derfor forstår eg godt at folk i endå sterkare grad bryr seg om personar dei har blitt kjende med og glade i, enten det gjeld asylsøkjarar frå Afghanistan eller andre. Noko av engasjementet for flyktningar har ei slik forklaring, men det meste av aksjonar blir samordna av profesjonelle lobbyistar i NOAS og Refugees Welcome Norway. Dessutan er opposisjonen på Stortinget i harnisk og brukar sterke ord om dagens returpraksis.

Afghanistan: Overbefolkning, hjerneflukt, etnisk og kulturell konflikt

Norsk asylpolitikk er basert på individuell vurdering av behov for vern og retur av dei som får avslag. Derfor bør ein også ha respekt for fakta og for vurderingar gjort av UDI. Skal ein forstå noko av problema i Afghanistan, bør ein t.d. vite at befolkninga var på 8 millionar i 1950, 15 millionar då Sovjet invaderte landet i 1979 og 33 millionar i dag. Av desse er 60% under 20 år. Det er også ein multietnisk stat med pashtunarar (42%) og tadsjikarar (27%) som dei to største gruppene, men også med fleire mindre folkegrupper. Når det gjeld borgarkrigen, er internasjonale styrkar og hjelp heilt bortkasta, viss ikkje mange nok av afghanarane sjølve er villige til å ta opp kampen mot Taliban.

I fjor kom det 3.400 einslege mindreårige asylsøkjarar frå Afghanistan til Noreg, medan Sverige tok i mot heile 23.500 og EU til saman 45.000. Dette er jamt over dei mest ressurssterke ungdommane som landet treng, slik president Ghani understreka no i vår. Livet blir neppe lettare for det store fleirtalet av fattige om folk med initiativ, pengar og gode evner fer sin veg.

Dødsrisiko i Afghanistan mot dødsrisiko på reise til Europa

Somme seier at dei som får avslag på asylsøknaden og blir returnerte, risikerer å bli drepne. I følgje FN omkom 390 barn som følgje av borgarkrigen i første halvår i år. Det er mange, men likevel ein risiko på berre 1: 19.230 per år for kvart av dei 15 millionar barna under 15 år i Afghanistan. Risikoen for å bli drepen i ei trafikkulykke i Noreg, eitt av dei mest trafikksikre land i verda, var høgre (1: 18.800) så seint som i 2008. For Afghanistan er det dessutan snakk om gjennomsnittsrisikoen for heile landet, og då er han nødvendigvis lågare i dei tryggare områda folk blir sende attende til.

Det er langt farlegare å reise til Europa. Berre på siste strekninga, over Middelhavet, har i år minst 5000 drukna av dei 350.000 som har teke turen. Dette er heile éin av 70, eller 1,4% av alle. Reisa er difor minst 270 gonger så farleg som å bli verande i Afghanistan i eitt år. Sjølv om krigen i landet skulle halde fram i ti år til i same omfang som no, vil risikoen ved å reise vere 27 gonger større. Ønskjer ein at flest muleg av tenåringane i Afghanistan skal få leve, bør ein difor ikkje oppmuntre fleire av dei til å kome hit.

 "Men den som ikkje blir konservativ som eldre, eig ikkje forstand"

Samfunn med jamn fordeling er både dei tryggaste og beste. Men slik tillit og solidaritet finst berre i statar med små etniske og kulturelle skilnader. Skal vi bevare Noreg som eit trygt og godt land med jamn velstand, kan vi ikkje tillate ei innvandring som til no. I 2. kvartal i år var ikkje-vestleg nettoinnvandring rekordhøg med 6000 personar. Med så store tal får vi snart 'Midtausten' også her, slik ein kristen flyktning derifrå åtvara oss om i Regionavisa for to år sidan. Skal velferdsstaten inkludere alle som kjem seg til Noreg, vil han også av finansielle grunnar ta slutt. Då vert det smalhans for sjuke, uføre og pensjonistar. Gratis utdanning og billig barnehage vil også bli ein saga blott. I tillegg kjem at hjelp til å flytte hit, er den dyraste og dårlegaste måten å støtte fattige og naudstilte folk i fjerne land.

Dei som ikkje vil ta omsyn til slike realitetar, er verken fornuftige eller ansvarlege. Medan standpunkt basert på kjensler i hovudsak høyrer heime i mellommenneskelege forhold, må politiske vedtak byggje på fakta og konsekvensar som gjeld heile samfunn, først og fremst vårt eige, men også for land som vil ut av fattigdommen.

Gå til innlegget

Lesetips

Les flere

Siste innlegg

Les flere